سامانه سپند چیست و چرا استفاده از آن اجباری است؟
سامانه پایش ناوگان دانشآموزی (سپند) با هدف یکپارچهسازی، افزایش امنیت و نظارت دقیق بر فرآیند حملونقل دانشآموزان طراحی شده است. پیش از این، عدم نظارت کافی بر پیمانکاران و نبود بانک اطلاعاتی متمرکز، چالشهای امنیتی و قیمتی زیادی را برای خانوادهها ایجاد میکرد. اکنون با تجمیع اطلاعات در سامانه سپند، شهرداریها و دهیاریها به عنوان متولیان اصلی، قادرند بر کیفیت خدمات، گواهی صلاحیت رانندگان و نرخگذاریها نظارت مستقیم داشته باشند.
تغییرات کلیدی در آییننامه حملونقل دانشآموزی
مدیرکل انجمن اولیا و مربیان به نکات بسیار مهمی در مورد تغییرات اجرایی اشاره کرده است که مدیران مدارس و والدین باید نسبت به آن آگاه باشند:
- ممنوعیت دخالت مدارس: بر اساس ماده ۲۴ آییننامه جدید، مدیران مدارس یا عوامل مدرسه به هیچ عنوان حق دخالت در انتخاب پیمانکار یا انعقاد قرارداد مستقیم با مجموعههای حملونقلی را ندارند. این وظیفه از دوش مدارس برداشته شده تا شفافیت مالی و اجرایی افزایش یابد.
- مسئولیت شهرداریها: شهرداریها و دهیاریها اکنون متولی صدور مجوز فعالیت، تأیید صلاحیت رانندگان و تعیین نرخ خدمات هستند.
- نظارت شوراهای ترافیک: نظارت بر عملکرد سرویس مدارس در سطح شهرستان و استان، بر عهده شورای هماهنگی ترافیک است که در جلسات آن، نمایندگان آموزش و پرورش نیز حضور فعال دارند.
جدول مراحل ثبتنام سرویس مدارس در سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵
| مرحله | شرح فعالیت | مسئول انجام |
|---|---|---|
| ثبت درخواست | مراجعه به سامانه سپند و تکمیل فرم | اولیای دانشآموز |
| اعلام اطلاعرسانی | اطلاعرسانی آدرس سامانه به اولیا | مدیران مدارس |
| صدور مجوز | تأیید صلاحیت رانندگان و پیمانکاران | شهرداریها و دهیاریها |
| نظارت | پایش کیفیت و رسیدگی به تخلفات | شورای ترافیک شهرستان |
نحوه ثبتنام در سامانه سپند برای والدین
برای ثبتنام، والدین باید به آدرس رسمی سامانه به نشانی https://irtusepand.ir مراجعه کنند. این سامانه به گونهای طراحی شده که اطلاعات دانشآموز، مسیر مدرسه و سایر نیازهای حملونقلی به صورت یکپارچه دریافت شود. توصیه میشود خانوادهها این فرآیند را به روزهای پایانی مهلت ثبتنام موکول نکنند، زیرا برآورد ناوگان مورد نیاز توسط شهرداریها بر اساس همین درخواستها انجام میشود و تأخیر در ثبتنام میتواند منجر به کمبود سرویس مدارس در برخی مناطق گردد.

پاسخ به سوالات متداول درباره سرویس مدارس
۱. مهلت نهایی ثبتنام سرویس مدارس چه زمانی است؟
والدین از ۲۲ خردادماه به مدت یک ماه فرصت دارند تا با مراجعه به سامانه سپند، درخواست سرویس مدارس خود را ثبت کنند.
۲. آیا مدارس اجازه دارند خودشان با رانندگان قرارداد ببندند؟
خیر، بر اساس ماده ۲۴ آییننامه اجرایی حملونقل دانشآموزان، انعقاد هرگونه قرارداد بین مدارس و پیمانکاران حملونقل ممنوع است.
۳. اگر در سامانه سپند ثبتنام نکنیم، چه اتفاقی میافتد؟
برنامهریزی ناوگان حملونقل، تعیین ظرفیت و انتخاب پیمانکاران بر اساس تقاضاهای ثبت شده در سامانه صورت میگیرد. عدم ثبتنام میتواند به معنای عدم تخصیص سرویس مجاز و ایمن برای دانشآموز باشد.
۴. هزینه سرویس مدارس را چه کسی تعیین میکند؟
نرخ خدمات حملونقل دانشآموزی پس از اخذ مصوبه از شورای شهر و روستا توسط شهرداریها و دهیاریها تعیین و ابلاغ میشود.
۵. نظارت بر عملکرد رانندگان سرویس بر عهده کیست؟
شورای هماهنگی ترافیک شهرستان و استان به همراه نمایندگان آموزش و پرورش، مسئولیت نظارت بر خدمات ارائهشده و رسیدگی به تخلفات را بر عهده دارند.
۶. آیا سامانه سپند برای تمام مقاطع تحصیلی اجباری است؟
بله، این سامانه برای تمام دانشآموزانی که قصد استفاده از سرویس حملونقل رسمی دارند الزامی است.
۷. والدین برای ثبتنام به چه مدارکی نیاز دارند؟
اطلاعات هویتی دانشآموز، اطلاعات مدرسه و مسیر تردد از جمله مواردی است که در هنگام ثبتنام در سامانه سپند نیاز خواهد بود.
۸. نقش مدیران مدارس در فرآیند سرویس مدارس چیست؟
مدیران مدارس موظفند آدرس سامانه سپند را به اطلاع تخلفات رانندگان و پیمانکاران در آییننامه دیده شده و شهرداریها مسئول رسید آیا امکان شکایت از رانندگان متخلف وجود دارد؟
بله، بخش رسیدگی به گزارش تخلفات رانندگان و پیمانکاران در آییننامه دیده شده و شهرداریها مسئول رسیدگی به این شکایات هستند.
۱۰. چگونه از صحت صلاحیت راننده مطمئن شویم؟
فرآیند صدور گواهی صلاحیت برای متقاضیان حملونقل دانشآموزی توسط شهرداریها و دهیاریها انجام میشود و تنها سرویسهای ثبت شده در سامانه سپند دارای این صلاحیت هستند.
نتیجهگیری
مدیریت سرویس مدارس در سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵ وارد فاز جدیدی از انضباط و شفافیت شده است. با واگذاری مسئولیتهای اجرایی به شهرداریها و استفاده از سامانه متمرکز سپند، انتظار میرود دغدغههای امنیتی و مدیریتی والدین تا حد زیادی کاهش یابد. همکاری خانوادهها در ثبتنام بهموقع و استفاده از مجاری قانونی، کلید اصلی برخورداری از حملونقل ایمن و استاندارد برای دانشآموزان است.





