معاون سیاستگذاری و برنامهریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات اعلام کرد بازگشت اینترنت به شرایط عادی منوط به تصمیمگیری در سطوح امنیتی کشور است. وی همچنین درباره اختلال در برخی پیامرسانهای داخلی، وضعیت تابآوری شبکه ارتباطی و نیاز مالی برای تکمیل شبکه ملی اطلاعات توضیحاتی ارائه داد.
احسان چیتساز، معاون سیاستگذاری و برنامهریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات، در نشستی خبری که در وزارت ارتباطات برگزار شد، در پاسخ به پرسشی درباره بازگشت اینترنت به وضعیت سابق اظهار کرد که تحقق این موضوع به تصمیمگیری در سطوح امنیتی کشور بستگی دارد. به گفته وی، وزارت ارتباطات مسئول فراهمسازی زیرساختهای ارتباطی است و این زیرساختها در حال حاضر برقرار هستند.
او همچنین توضیح داد که برخی تصمیمات مربوط به محدودیتهای اینترنتی در گذشته، از جمله در مقاطعی که اینترنت قطع یا محدود شده است، تصمیماتی امنیتی بوده و سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی نقشی در اتخاذ آنها نداشته است.
وضعیت پیامرسانهای داخلی و علت برخی اختلالات
چیتساز درباره اختلال در برخی پیامرسانهای داخلی نیز توضیح داد که این خدمات در قالب کسبوکارهای بخش خصوصی فعالیت میکنند و وزارت ارتباطات تنها نقش تسهیلگری در توسعه زیرساختها را بر عهده دارد. به گفته وی، ارتقای کیفیت خدمات، توسعه معماری ابری، بهبود الگوریتمهای فشردهسازی و افزایش ظرفیت سرورها باید از سوی خود این پلتفرمها انجام شود.
وی تأکید کرد اختلال در عملکرد یک پیامرسان لزوماً به معنای ضعف شبکه ارتباطی کشور نیست و ممکن است به دلیل تغییرات فنی یا مشکلات زیرساختی در همان پلتفرم رخ داده باشد.
افزایش کاربران پیامرسانها در زمان محدودیت اینترنت
به گفته معاون وزارت ارتباطات، در برخی دورههای محدودیت اینترنت، تعداد کاربران برخی پیامرسانهای داخلی تا دو و نیم برابر افزایش یافته است. با این حال، وی تصریح کرد که افزایش تعداد کاربران به معنای ارتقای کیفیت خدمات نیست و این پلتفرمها باید زیرساختهای خود را برای پاسخگویی به حجم بالای کاربران تقویت کنند.
تابآوری شبکه ارتباطی کشور
چیتساز در بخش دیگری از سخنان خود به تابآوری زیرساختهای ارتباطی کشور اشاره کرد و گفت در جریان برخی بحرانها و حتی حملات به زیرساختها، صدها سایت ارتباطی آسیب دید اما با تلاش تیمهای فنی در مدت کوتاهی ارتباطات مجدداً برقرار شد.
او همچنین به اقدامات انجام شده برای حفظ پایداری ارتباطات در مناطق مختلف کشور اشاره کرد و گفت در برخی مناطق که به دلیل جابهجایی جمعیت شبکه با افزایش ترافیک مواجه شد، آنتنهای سیار برای جلوگیری از اختلال مستقر شدند.
هزینه تکمیل شبکه ملی اطلاعات
یکی دیگر از محورهای مهم این نشست خبری، موضوع شبکه ملی اطلاعات بود. به گفته معاون وزارت ارتباطات، برای تکمیل کامل این پروژه زیرساختی حدود ۷۰۰ همت منابع مالی مورد نیاز است، در حالی که مجموع منابع وزارت ارتباطات در سال گذشته حدود ۲۰ همت بوده است. این اختلاف نشاندهنده فاصله قابل توجه میان منابع موجود و نیاز واقعی برای توسعه زیرساختهای ارتباطی کشور است.
مخالفت دولت با اینترنت طبقاتی
این مقام وزارت ارتباطات در پاسخ به پرسشی درباره احتمال ایجاد دسترسیهای متفاوت به اینترنت تأکید کرد که دولت با هرگونه تبعیض در دسترسی کاربران به اینترنت مخالف است. به گفته وی، سیاست دولت بر فراهم کردن دسترسی برابر برای همه شهروندان است و هرگونه دستهبندی در این حوزه مورد تأیید نیست.

سوالات متداول
۱. اینترنت چه زمانی به حالت عادی بازمیگردد؟
طبق اعلام وزارت ارتباطات، زمان بازگشت کامل اینترنت به تصمیمگیری در سطوح امنیتی کشور بستگی دارد.
۲. علت اختلال در پیامرسانهای داخلی چیست؟
بخشی از این اختلالات به مشکلات فنی و زیرساختی خود پلتفرمها مانند ظرفیت سرورها یا معماری فنی آنها مربوط میشود.
۳. آیا وزارت ارتباطات مسئول اختلال پیامرسانها است؟
خیر، پیامرسانها کسبوکارهای خصوصی هستند و وزارت ارتباطات تنها نقش تسهیلگری در توسعه زیرساختها دارد.
۴. آیا اینترنت در ایران دوباره به شرایط سابق بازخواهد گشت؟
مقامات وزارت ارتباطات ابراز امیدواری کردهاند که با تصمیمگیریهای لازم، اینترنت به وضعیت عادی بازگردد.
۵. شبکه ملی اطلاعات چیست؟
شبکه ملی اطلاعات یک زیرساخت ارتباطی داخلی است که با هدف افزایش پایداری و امنیت خدمات اینترنتی در کشور توسعه مییابد.
۶. برای تکمیل شبکه ملی اطلاعات چه میزان بودجه نیاز است؟
برآوردها نشان میدهد حدود ۷۰۰ هزار میلیارد تومان منابع مالی برای تکمیل این پروژه لازم است.
۷. آیا افزایش کاربران پیامرسانهای داخلی نشاندهنده کیفیت بالای آنها است؟
خیر، افزایش کاربران لزوماً به معنای کیفیت بالاتر نیست و این پلتفرمها همچنان نیازمند ارتقای فنی هستند.
۸. آیا قطع اینترنت تصمیم وزارت ارتباطات است؟
بر اساس توضیحات مسئولان، برخی محدودیتها تصمیمات امنیتی بوده و خارج از اختیارات وزارت ارتباطات اتخاذ شده است.
۹. آیا دولت از اینترنت طبقاتی حمایت میکند؟
مسئولان اعلام کردهاند که دولت با هرگونه تبعیض در دسترسی به اینترنت مخالف است.
۱۰. چرا برخی مناطق با کندی یا اختلال اینترنت مواجه میشوند؟
این موضوع میتواند به دلایلی مانند افزایش ترافیک شبکه، آسیب به زیرساختها یا مشکلات فنی اپراتورها مربوط باشد.
نتیجهگیری
اختلال در اینترنت و عملکرد برخی پیامرسانهای داخلی طی ماههای اخیر به یکی از دغدغههای اصلی کاربران تبدیل شده است. بر اساس توضیحات مسئولان وزارت ارتباطات، بخشی از این مشکلات به تصمیمات امنیتی و بخشی دیگر به محدودیتهای فنی و زیرساختی پلتفرمها مربوط میشود. در عین حال، توسعه زیرساختهای ارتباطی و تکمیل پروژههایی مانند شبکه ملی اطلاعات نیازمند منابع مالی گسترده و همکاری میان بخشهای مختلف است. کارشناسان معتقدند افزایش سرمایهگذاری در زیرساختها و بهبود کیفیت خدمات دیجیتال میتواند نقش مهمی در ارتقای تجربه کاربران اینترنت در کشور ایفا کند.